Mit wolności w Tangu - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
„Czy wiesz, ile trzeba było odwagi, żeby zatańczyć tango?”
– pyta Stomil Artura. Już sam tytuł przywołujący ów ognisty argentyński taniec odwołuje się do wolności (rozumianej w sensie przekroczenia barier moralnych). Ten taniec argentyńskich biedaków wywodzi się z drugiej połowy XIX wieku i czerpie z habanery (taniec kubański rozpowszechniony w Hiszpanii) oraz flamenco. Początkowo uznawany za wysoce nieprzyzwoity i uwłaczający kobiecej czci, w latach 20. XX wieku zdobył on wielką popularność w Europie. Tańczenie tanga było nie tylko wyzwaniem rzucanym pruderyjnej mieszczańskiej moralności, ale także – z uwagi na jego pochodzenie – całej kulturze europejskiej, obnażało bowiem prawdziwą, sensualną naturę człowieka i dawało możliwość wyrażania potrzeb i popędów organizmu.

Kiedy jednak w finałowej scenie Edek „porywa” Eugeniusza do la cumparsity, z tanga wyparowuje cały sensualizm uzasadnionej biologicznie podległości. Pozostaje jedynie dyktat czystej siły fizycznej. Tym samym tango staje się figurą uwięzienia. Uwolniona niegdyś z konwenansów natura kończy swoje bytowanie w anarchii, poddając się nowej hierarchii, jaką tworzy wola silniejszego, czyli Edka. Jak mówi Stomil:
„Zdawało mi się, że to międzyludzkie rządzi nami i za to ludzkie mści się, zabijając nas. Ale widzę, że to tylko Edek.”
„Międzyludzkie” symbolizuje tutaj konwenanse będące wynikiem umowy społecznej, a „ludzkie” – bunt Artura, jego upomnienie się o prawa należne człowiekowi, czy też szerzej – owym mszczącym się ludzkim jest dzika natura, która za nic ma wszelkie konwencje.

Także relacjami rodzinnymi w Tangu rządzi idea pełnej, posuniętej aż do granic, czy też raczej p o z a jakiekolwiek granice wolności. Urasta ona do roli absolutu, któremu z przekonania (Stomil, Eleonora) lub z przymusu (Eugeniusz), ulegają bohaterowie dramatu.

Stomil jako artysta-eksperymentator postuluje pełną wolność sztuki, Eleonora – kobieta wyzwolona, żyje w pełni swobody obyczajowej; także ich dom poprzez panujący w nim chaos i nagromadzenie dziwacznych sprzętów podporządkowany jest zasadzie totalnej wolności.

Równie „awangardowe” jest zachowanie postaci oraz ich stroje: babcia w dżokejce i trampkach, Eugeniusz w szortach noszonych do staromodnego żakietu itp. Relacje między nimi zupełnie nie pokrywają się z tymi, jakie odnajdujemy w świecie rzeczywistym: Eugenia zachowuje się raczej jak młoda dziewczyna niż babcia, Eleonora w niczym nie przypomina statecznej matki i żony, jaką powinna być choćby z racji wieku, podobnie Eugeniusz, który bardziej podobny jest w sposobie zachowania do chłopca niż do szacownego wujaszka. Wszyscy oni są zdecydowanie mniej dojrzali i odpowiedzialni od najmłodszego członka rodziny, jakim jest Artur. To on, choć ma zaledwie 25 lat, napomina i próbuje zmusić starszych, by zachowywali się stosownie do wieku i roli społecznej, tak jak robią to rodzice wobec niesfornego dziecka.

Mit nieograniczonej swobody, któremu ulegają bohaterowie, staje się przyczyną buntu, agresji, a ostatecznie także tragedii – śmierci Artura. Klęska ideałów, o które usiłował walczyć, brak alternatywy i podstępny cios Edka niosą w sobie jednocześnie pewien pierwiastek oceny głównego bohatera. Na tle postaci ukazanych w Tangu (większość ustanawiająca pewną „normę”) postawa Artura, podejmowana przez niego próba przywrócenia ładu moralnego i odnowienia tradycji wydaje się być niezwykła i oryginalna. Jego śmierć jest ostrzeżeniem przed destrukcyjnym pojmowaniem wolności takiej, jak rozumieją ją starsi. Wolność będąca odrzuceniem praw moralnych i prawa naturalnego, prowadzi do katastrofy. Niesie ze sobą tylko chaos i anarchię, więc jako taka nie może być podwaliną jakiegokolwiek stabilnego systemu, jest groźna i niebezpieczna.


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Tango - streszczenie
2  Tango wobec szekspirowskiego Hamleta
3  Tango - cytaty



Komentarze: Mit wolności w Tangu

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 



2018-08-15 17:15:08

"figury uwięzienia" i inne Nie mozna było tego napisać jak najprostrzym językiem, żeby przed maturą ludzie mieli łatwiej a nie popisywać się poetyckimi stwierdzeniami?


2012-04-17 12:11:46

Panie Adrianie, maturzyście sprawia problem pojęcie "figur uwięzienia"? Po dwunastu latach edukacji? Nie powinien Pan być zatem dopuszczony do matury, a maj już za moment. Pozdrawiam


2012-03-27 19:22:02

Marcinie, anarchia jak najbardziej jest synonimem chaosu. Na przyszłość polecam nie sugerować się wikipedią, albo przynajmniej nie powoływać się na nią.


2012-03-25 14:48:07

Swoboda, o której myślą starsi wcale nie była odejściem od schematów, okazała się być tylko zbiorem kolejnych reguł za których nieprzestrzegania grozi wykluczenie społeczne. Gdyby krewni Artura naprawdę szanowali wolność, nie walczyliby z nim, a cieszyli się, że ktoś ma odwagę myśleć inaczej niż wiodący trend na to wskazuje. Osobiście uważam "Tango" za jedno z najlepszych dzieł jakie przeczytałam.


2010-05-03 00:52:42

Panie Marcinie, poszukanie słowa anarchia w słowniku też może być ciekawym zajęciem. Gdyby Pan sprawdził, to dowiedziałby się Pan, że anarchia w języku polskim oznacza właśnie chaos spowodowany brakiem władzy. Oczywiście jest to także ustrój polityczny. http://sjp.pwn.pl/lista.php ?co=anarchia A za "Małym słownikiem wielkich idei" jest to bezrząd, stan braku władzy, chaosu. Jak sam Pan stwierdził to w końcu ciekawy temat.




Streszczenia książek
Tagi: